O Woordenlijst

Gegevens

20 juni 2012

door Kees Rümke

Woordenlijst: O

OBR
Optimized background regimen.

oesophagus
Slokdarm

oftalmologie
Oogheelkunde.

OI
Opportunistische Infectie.

onderhoudsbehandeling
Zie: inductietherapie.

ondetecteerbaar
1. Onvindbaar.
2. Onmeetbaar (doorgaans: onmeetbaar weinig).
Als de viral load in het bloed ondetecteerbaar is wordt bijna altijd de tweede betekenis bedoeld. Als het virus niet meer te meten is wil dan niet zeggen dat het virus is verdwenen. Er is alleen zo weinig virus over dat het in het bloed niet meer nauwkeurig te meten is (of niet meer door de bepaling is aan te tonen). Er is dan altijd nog wel virus in het bloed en ook in andere delen van het lichaam zoals het lymfeweefsel. Daarnaast kan hiv zich in geïnfecteerde cellen bevinden.
De detectiegrens is de hoogte van de viral load waaronder de viral load met de gebruikte bepaling ondetecteerbaar. Met de huidige bepalingen is dat meestal 20 of 50. Andere termen voor detectiegrens zijn limit of detection (LOD) en lower limit of quantification (LLQ of LOQ).

on treatment (OT)
De uitslagen van trials kun je op verschillende manieren analyseren. Welke deelnemers tel je mee? Alle deelnemers die aan de trial begonnen zijn of alleen maar de deelnemers die op een bepaald moment nog aan de trial deelnamen? In het eerste geval spreken we over een Intend-to-treat (ITT) analyse en in het tweede geval over een On-treatment (OT) of As-treated (AT) analyse.
Stel dat in een trial 100 deelnemers een bepaalde combinatie kregen. Na een jaar namen er nog maar 50 deelnemers mee. Van die 50 deelnemers hadden er 45 een ondetecteerbare viral load. Volgens de OT-analyse heeft 45/50 = 90% van de deelnemers een ondetecteerbare viral load. Volgens de ITT-analyse is dat 45/100 = 45%
Nog een andere methode is Last Observation Carried Forward (LOCF). Dan wordt de laatst bekende uitslag als maat genomen. Stel dat de laatst bekende viral load bij 30 van de 50 afhakers ondetecteerbaar was. Dan was de laatste bekende viral load bij 30 + 45 = 75 deelnemers ondetecteerbaar. Volgens LOCF was na 'een jaar' de viral load dus ondetecteerbaar bij 75% van de deelnemers.
Meer informatie kun je lezen bij Goochelen met statistiek.

open-label
Behandeling waarvan zowel arts als patiënt weten wat het is.

open-label trial
Omgekeerde van een dubbelblinde trial. Arts en deelnemer weten beide welk middel de laatste krijgt.

open-label-programma
Zie: compassionate use.

opportunistische infectie (OI)
'Gelegenheidsinfectie'. Infectie die pas gaat opspelen als het immuunsysteem verzwakt is door hiv of door behandeling met middelen die het immuunsysteem onderdrukken (bijvoorbeeld bij een orgaantransplantatie). Bij een verzwakt immuunsysteem kunnen niet alleen bepaalde infecties de kop opsteken maar ook bepaalde vormen van kanker.
Deze tumoren en opportunistische infecties staan op een lijst. Wie hiv-positief is en een van deze aandoeningen krijgt, krijgt de aidsdiagnose. Zie ook: CDC indeling van de hiv-infectie en aids of hiv?.

optimale therapie
Niet de beste behandeling, maar de behandeling waarvan we nu denken dat die de beste mogelijke is. Combinatietherapie waardoor de viral load ondetecteerbaar kan worden binnen 24 weken (HAART) en daarna ook blijft, wordt egenwoordig als optimale therapie beschouwd.
Het tegengestelde is suboptimale therapie: een behandeling waarvan we inmiddels weten dat deze niet de beste is.

optimized background regimen (OBR)
Combinatie van hiv-remmers die in trials bij zwaar voorbehandelde hiv-positieven wordt gebruikt naast een experimenteel middel of placebo gebruikt wordt. De combinatie is 'optimized' met behulp van een resistentiebepaling. Daardoor kunnen de hiv-remmers gekozen worden die nog het meest werkzaam zijn tegen iemands hiv.

oraal
Via de mond ingenomen. Pillen dus.

orale hairy leukoplakie
Beschadiging van het mondslijmvlies, die vast zit in tegenstelling tot candida. Deze plekjes zijn haarachtig en bevinden zich vaak aan de tongrand of het wangslijmvlies. Veroorzaker is het Epstein Barr Virus. De aandoening is hiv-gerelateerd, maar lijdt niet tot de aidsdiagnose.

orphan drug
"Weesgeneesmiddel". Geneesmiddel voor een ziekte die zeer zeldzaam is. Probleem bij dergelijke middelen is het moeilijk is om de effectiviteit van zo'n middel aan te tonen in normale trials en dat de ontwikkelingskosten van dergelijke middelen zo hoog zijn dat de prijs van die middelen onbetaalbaar hoog zou zijn.
Het EMEA beschouwt een geneesmiddel als een orphan drug als de aandoening waarvoor het middel is bedoeld ernstig of levensbedreigend is en bij niet meer dan 1 op de 2.000 inwoners van de Eurpese Unie voorkomt.  (Een voorbeeld bij hiv-infectie is wasting.)

osteo-
bot-

osteomalacie
botverweking

osteonecrose
botversterving

osteoporose, osteopenie
Botontkalking waardoor botten brozer worden en makkelijker kunnen breken. Osteoporose is waarschijnlijk een bijwerking van hiv-remmers.

OT
on treatment

oxidatieve stress
Zie: antioxidant

• < Vorige
• Volgende >