T Woordenlijst
- Gegevens
- 20 juni 2012
- door Kees Rümke
O P Q R S T U V W X Y Z 0-9
T4-cel
CD4-cel.
T8-cel
CD8-cel.
T-20
Een hiv-remmer (fusieremmer)
TBC
Tuberculose.
T-cellen
CD4-cellen en CD8-cellen.
tenofovir
Een hiv-remmer. Merknaam: Viread. Zie factsheet.
T-helpercel
CD4-cel.
therapeutisch vaccin
Zie: vaccin.
therapiefalen
Therapiefalen wil zeggen dat de therapie niet doet wat het zou behoren te doen. Therapiefalen van hiv-remmers kan meerdere oorzaken hebben:
- de viral load stijgt weer door een gebrek aan kracht van de combinatie of door problemen met therapietrouw;
- de viral load stijgt weer als gevolg van het ontstaan van resistentie tegen de hiv-remmers (virologisch falen).
- de viral load daalt wel, maar het aantal CD4-cellen stijgt niet of daalt zelfs (immunologisch falen).
- de viral load stijgt niet en desalniettemin wordt je ziek (klinisch falen).
Bij virologisch falen door het ontstaan van resistentie wordt met behulp van resistentiebepalingen de combinatietherapie vervangen door andere middelen.
Als de viral load stijgt door problemen met therapietrouw (en er is nog geen resistentie) dan kan het probleem opgelost worden door betere therapietrouw. Soms wordt dan een van de middelen van de combinatie vervangen door een ander, dat makkelijker in te nemen is.
Overigens is het niet de hiv-positieve die faalt maar de hiv-remmers.
therapie-intensificatie
Als combinatietherapie niet krachtig genoeg is (en er is nog geen resistentie) dan wordt soms een middel aan de combinatie toegevoegd.
therapieondersteuning
Zie: therapietrouw.
therapiepauze
Tijdelijk onderbreken van de behandeling. Meer...
therapietrouw
Het op het juiste moment, volgens de juiste regels innemen van de volledige hoeveelheid voorgeschreven dosering geneesmiddelen. Bij het gebruik van proteaseremmers en bij combinatietherapie met hiv remmers in het algemeen is therapietrouw van essentieel belang om het ontstaan van resistentie te voorkomen.
Therapietrouw is voor veel mensen moeilijk. Dat is niet een speciale karaktertrek van hiv-positieven, maar van alle mensen. Bij de behandeling met hiv-remmers is zeer grote mate van therapietrouw noodzakelijk (de forgiveness van de middelen is niet groot). Er is tegenwoordig wel meer marge in de inname tijden dan vroeger.
Hulp bij het volhouden van therapietrouw wordt wel therapieondersteuning genoemd. Steun is te vinden bij de hiv-consulent, de hiv-behandelaar, partner en vrienden.
tipranavir
Een hiv-remmer. Merknaam: Aptivus.
TMC114
Hiv-remmer (proteaseremmer) darunavir (Prezista)
TMC125
Hiv-remmer (niet-nucleoside) etravirine (Intelence)
TNF-alfa
Tumor Necrosis Factor-alfa, een cytokine die tumorcellen kan doden, maar ook koorts, vermoeidheid en gewichtsverlies kan veroorzaken.
topspiegel
Zie: bloedspiegel.
toxiciteit
Giftigheid. De mate van aanwezigheid van bijwerkingen.
toxoplasmose
Infectie veroorzaakt door toxoplasma gondii die bij hiv-positieven een ontsteking in de hersenen (encefalitis) kan veroorzaken. Als een hiv-positieve toxoplasmose heeft, dan krijgt hij de aidsdaignose. Met name hiv-positieven die minder dan 100 CD4-cellen hebben lopen risico op toxoplasmose.
De ziekteverwekker kan worden overgedragen door het eten van rouw (varkens-, lams-)vlees, of via de uitwerpselen van katten (dus handenwassen na het schoonmaken van de kattenbak of het werken in de tuin).
transmissie
Overdracht (van hiv).
trial
Proefbehandeling. In een trial wordt vaak een nieuwe therapie vergeleken met de standaardbehandeling: de behandeling die mensen buiten de trial krijgen.
Wordt door middel van het lot bepaald welke deelnemers aan de trial de standaardbehandeling krijgen en welke de experimentele behandeling dan is zo'n trial gerandomiseerd.
Weten noch de behandelaar noch de deelnemer welke behandeling de laatste krijgt dan is de trial dubbel blind. Deze blindering wordt mogelijk gemaakt doordat de deelnemer niet-werkzame pillen krijgt die lijken op de werkzame middelen (placebo). De trial is dan placebo-gecontroleerd. Bij een placebo-gecontroleerde trial is het meestal niet altijd zo dat deelnemers de kans lopen alleen maar placebo's te krijgen. Ze ontvangen dan naast de placebo's ook werkzame middelen.
triglyceriden
Zie bij: cholesterol.
tripletherapie
Combinatietherapie met drie geneesmiddelen.
Trizivir
Combinatiepil van de hiv-remmers AZT, 3TC en abacavir
trombocyt, trombocytopenie
Zie: bloedplaatje.
Truvada
Combinatiepil van de hiv-remmers tenofovir en FTC
tuberculose
TBC, een opportunistische infectie die veroorzaakt wordt door de bacterie Mycobacterium tuberculosis. Symptomen van TBC zijn onder meer hoesten, gewichtsverlies, koorts, nachtzweten en vermoeidheid, maar TBC kan bij hiv-positieven ook buiten de longen optreden en andere symptomen veroorzaken.
Net als bij de behandeling van hiv wordt bij de behandeling van TBC wordt combinatietherapie toegepast, omdat M. tuberculosis net als hiv makkelijk resistentie kan ontwikkelen tegen de medicatie.
TBC is de belangrijkste opportunistische infectie in ontwikkelingslanden. Hiv-positieven krijgen sneller TBC dan hiv-negatieven, maar omdat TBC veel makkelijker overdraagbaar is dan hiv, volgt in veel derde wereld landen de TBC-epidemie (ook bij hiv-negatieven) direct op de aids-epidemie.
Omdat beide epidemiën in veel derde wereldlanden hand in hand gaan is het volslagen onzin om te bepalen welke epidemie daar het ernstigst is.
MDR-TB: multiresistente tuberculose, tubercolose die goed te behandelen valt, maar niet met de standaardbehandeling.
XDR-TB extensief resistente tuberculose, tuberculose die met de huidige beschikbare medicatie moeilijk behandelbaar is.
Contact
Professionals kunnen met vragen en voor ondersteuning terecht via e-mail:
Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.